KINH NGHIỆM

CB Chống Giật Là Gì? Cấu Tạo, Nguyên Lý & Lưu Ý Lắp Đặt

Đăng vào bởi Việt Nam Solar News

TikTokFacebookYouTubeLinkedInXInstagramThreads

Tổng quan: CB chống giật là gì

CB chống giật là gì trong hệ thống điện

Aptomat, cầu dao chống giật và sibi

Các loại RCCB, RCBO và ELCB

CB chống giật 1 pha, 3 pha và CB tổng

Cấu tạo CB và thanh lưỡng kim

Nguyên lý hoạt động của CB chống giật

Chức năng chống giật, quá tải, ngắn mạch

Thông số CB và nút Test monthly

Lưu ý lắp đặt CB chống giật

CB chống giật cho hệ điện mặt trời

Việt Nam Solar và danh sách cửa hàng

Tổng quan: CB chống giật là gìCB chống giật là gì trong hệ thống điệnAptomat, cầu dao chống giật và sibiCác loại RCCB, RCBO và ELCBCB chống giật 1 pha, 3 pha và CB tổngCấu tạo CB và thanh lưỡng kimNguyên lý hoạt động của CB chống giậtChức năng chống giật, quá tải, ngắn mạchThông số CB và nút Test monthlyLưu ý lắp đặt CB chống giậtCB chống giật cho hệ điện mặt trờiViệt Nam Solar và danh sách cửa hàng

Xem mục lục
1CB chống giật là gì2Aptomat, cầu dao, sibi3RCCB, RCBO và ELCB4CB 1 pha, 3 pha, CB tổng5Cấu tạo và thanh lưỡng kim6Nguyên lý hoạt động7Chức năng của CB8Thông số và nút Test9Lưu ý lắp đặt10CB cho điện mặt trời11Câu hỏi thường gặp12Việt Nam Solar và cửa hàng

CB chống giật là tên gọi quen thuộc tại Việt Nam của nhóm thiết bị cắt dòng rò mà tiêu chuẩn quốc tế gọi là RCD, gồm RCCB theo IEC 61008-1 và RCBO theo IEC 61009-1.[1][2] Thiết bị liên tục so sánh dòng đi và dòng về, khi hai dòng lệch nhau do rò điện thì lập tức cắt mạch.[5][3]

Theo IEC 60364-4-41, các mạch ổ cắm tới 32A cần bảo vệ bổ sung bằng RCD có ngưỡng rò không quá 30mA để chống điện giật cho người.[8] Bản RCBO còn tích hợp bảo vệ quá tải và ngắn mạch trong cùng một thiết bị.[2][5]

Tại Bắc Mỹ, thiết bị tương đương mang tên GFCI, cắt mạch khi dòng lệch chỉ khoảng 0,006A và được khuyến nghị bấm nút thử mỗi tháng một lần.[3]

Ngưỡng chống giật cho người≤ 30mA[8]
Thời gian cắt mạch cuối ≤ 32A25-40 ms[5]
Ngưỡng chống cháy do rò điện≤ 300mA[9]
Bấm nút Test kiểm tra1 lần/tháng[3]
CB chống giật, còn gọi là aptomat chống giật hay cầu dao chống giật, là thiết bị tự động ngắt điện khi phát hiện dòng rò xuống đất.[1][5] CB là viết tắt của circuit breaker, thiết bị đóng cắt bảo vệ mạch điện khỏi quá tải và ngắn mạch.[6] Bài viết giải thích CB là gì, các loại RCCB và RCBO, cấu tạo với thanh lưỡng kim, nguyên lý so lệch dòng, nút Test monthly cùng các lưu ý lắp đặt cho gia đình lẫn hệ điện mặt trời.[2][3][7]
CB chống giật là gì? Tổng quan

1. CB chống giật là gì và CB là gì trong hệ thống điện Định nghĩa

CB là viết tắt của circuit breaker, nghĩa là máy cắt hay aptomat, thiết bị đóng cắt tự động bảo vệ mạch điện khỏi quá tải và ngắn mạch.[6] CB chống giật là loại CB có thêm bộ dò dòng rò, tự cắt điện khi dòng điện rò ra vỏ thiết bị hoặc qua người xuống đất.[5][3] Tiêu chuẩn quốc tế gọi nhóm thiết bị này là RCD, với hai dạng chính là RCCB theo IEC 61008-1 và RCBO theo IEC 61009-1.[1][2] Chuẩn IEC 60364-4-41 yêu cầu ngưỡng rò không quá 30mA cho các mạch ổ cắm tới 32A để bảo vệ người.[8]

CB là gì trong điện dân dụng

CB trong điện là thiết bị đóng cắt tự động, thay thế cầu chì trong tủ điện hiện đại.[6] Khi mạch quá tải hoặc ngắn mạch, CB tự nhảy để bảo vệ dây dẫn và thiết bị.[6] Sau khi xử lý sự cố, anh chị gạt cần về vị trí ON để cấp điện lại mà không phải thay thế như cầu chì.[6]

CB chống giật ngắt điện khi rò

CB chống giật theo dõi liên tục dòng đi qua dây pha và dòng về qua dây trung tính.[5] Hai dòng này lệch nhau nghĩa là một phần dòng điện đang rò ra ngoài mạch.[5] Thiết bị cắt mạch ngay khi độ lệch vượt ngưỡng, nhanh hơn một cái chớp mắt theo mô tả của CPSC.[3]

Tên quốc tế RCD và GFCI

Tài liệu quốc tế gọi thiết bị chống dòng rò là RCD.[1] Tại Bắc Mỹ, thiết bị cùng chức năng mang tên GFCI và cắt mạch khi dòng lệch khoảng 0,006A.[3] Hai tên gọi khác nhau nhưng cùng một nguyên lý so lệch dòng để chống điện giật.[3][5]

CB chống giật là gì trong hệ thống điện

2. Aptomat chống giật, cầu dao chống giật, sibi và các tên gọi khác Tên gọi

Cùng một thiết bị cắt dòng rò nhưng thị trường Việt Nam dùng rất nhiều tên như aptomat chống giật, át chống giật, cầu dao chống giật, công tắc chống giật hay cục chống giật.[1] Cách đọc sibi, cibi hay si bi đều xuất phát từ hai chữ cái CB.[6] Một số hãng còn in nhãn ELCB cho thiết bị cắt dòng rò xuống đất thế hệ trước.[1] Tất cả các tên này đều chỉ nhóm thiết bị mà tiêu chuẩn quốc tế xếp vào RCD theo IEC 61008-1 và IEC 61009-1.[1][2]

Aptomat chống giật là gì

Aptomat chống giật là cách gọi phổ biến của CB chống giật trong tủ điện gia đình.[1] Thiết bị vẫn là RCCB hoặc RCBO theo phân loại của IEC.[1][2] Khi mua hàng, anh chị đối chiếu ký hiệu trên nhãn thay vì tên gọi để chọn đúng loại.[2]

Cầu dao chống giật và công tắc chống giật

Cầu dao chống giật và công tắc chống giật là tên dân gian cho cùng thiết bị cắt dòng rò.[5] Khác cầu dao cơ khí thuần túy, thiết bị này có bộ dò so lệch dòng và cơ cấu tự cắt.[5] Loại kích cỡ nhỏ gắn ray trong tủ dân dụng còn được gọi vui là CB cóc chống giật hay CB tép chống giật.[1] Nút Test trên mặt máy giúp kiểm tra cơ cấu cắt còn hoạt động hay không.[4]

Sibi chống giật nghĩa là gì

Sibi điện hay sibi chống giật là cách đọc thành tiếng của chữ CB.[6] Cách viết cibi, si bi hay xi bi cũng chỉ cùng thiết bị này.[6] Trong hồ sơ kỹ thuật, anh chị nên dùng đúng thuật ngữ CB, RCCB hoặc RCBO để tránh nhầm lẫn.[1][2]

Aptomat chống giật, cầu dao chống giật và sibi

3. Các loại CB chống giật gồm RCCB, RCBO và ELCB Phân loại

RCCB là CB chống giật không tích hợp bảo vệ quá dòng, chế tạo theo IEC 61008-1 cho điện áp tới 440V và dòng tới 125A.[1] RCBO là CB chống giật có tích hợp bảo vệ quá dòng theo IEC 61009-1, gộp chống rò, chống quá tải và chống ngắn mạch trong một thiết bị.[2][5] ELCB là nhãn một số hãng dùng cho thiết bị cắt dòng rò thế hệ trước.[1] Ngưỡng rò 30mA là mức chuẩn cho bảo vệ người trong nhà ở.[8][5]

RCCB chỉ cắt dòng rò

RCCB cắt mạch khi phát hiện dòng rò vượt ngưỡng nhưng không bảo vệ quá tải hay ngắn mạch.[1][5] Vì vậy RCCB luôn cần lắp nối tiếp với CB quá dòng phía trước.[5] Chuẩn IEC 61008-1 quy định dải điện áp tới 440V và dòng danh định tới 125A cho nhóm này.[1]

RCBO là gì và bảo vệ kép

RCBO gộp chức năng cắt dòng rò và bảo vệ quá dòng trong cùng một thiết bị.[2][5] Bản RCBO đạt khả năng cắt ngắn mạch tới 25kA theo IEC 61009-1.[2] Với mạch cuối tới 32A, RCBO cắt trong khoảng 25 tới 40 phần nghìn giây khi dòng rò vượt 30mA.[5]

Chọn giữa RCCB và RCBO

RCCB phù hợp khi tủ điện đã có CB quá dòng riêng cho từng nhánh.[5] RCBO gọn hơn vì một thiết bị thay cho hai, phù hợp tủ điện ít vị trí.[5] Cả hai đều phải đạt ngưỡng rò không quá 30mA khi bảo vệ mạch ổ cắm tới 32A.[8]

Ba dạng thiết bị chống giật phổ biến

CPSC phân thiết bị chống giật thành ba dạng gồm dạng CB lắp trong tủ điện, dạng ổ cắm chống giật và dạng cắm rời di động.[3] Dạng CB bảo vệ cả nhánh mạch, còn dạng ổ cắm chỉ bảo vệ thiết bị cắm vào chính nó.[3] Dạng cắm rời phù hợp khi anh chị dùng thiết bị điện ngoài trời hoặc ở nơi chưa có bảo vệ cố định.[3][4]

Các loại CB chống giật RCCB, RCBO và ELCB

4. CB chống giật 1 pha, CB 3 pha, CB tổng và CB gia đình Chọn thiết bị

Chuẩn IEC 61008-1 và IEC 61009-1 áp dụng cho điện áp tới 440V nên có đủ thiết bị cho lưới 1 pha lẫn 3 pha.[1][2] CB chống giật 1 pha dùng cho lưới 220V trong nhà ở, còn bản 3 pha dùng cho lưới 380V của xưởng và tòa nhà.[1] Tầng CB tổng thường chọn ngưỡng rò lớn hơn để chống cháy, còn tầng nhánh dùng 30mA để chống giật cho người.[9][8] Cách chia tầng này giúp sự cố ở một nhánh không cắt điện cả nhà.[5]

CB chống giật 1 pha cho nhà ở

CB chống giật 1 pha lắp cho lưới 220V với hai cực đấu dây pha và dây trung tính.[1] Ngưỡng rò 30mA là mức bảo vệ người theo IEC 60364-4-41 cho mạch ổ cắm tới 32A.[8] Anh chị lắp cho mạch ổ cắm, bình nóng lạnh, máy giặt và các khu vực ẩm ướt.[3][8]

CB 3 pha chống giật cho xưởng

Bản 3 pha bảo vệ lưới 380V trong nhà xưởng, văn phòng và trạm điện mặt trời.[1][2] Chuẩn IEC cho phép dòng danh định tới 125A với nhóm RCCB và RCBO.[1][2] Nhu cầu dòng lớn hơn dùng máy cắt kiểu khác kết hợp bộ dò dòng rò rời.[6]

CB tổng và CB nhánh phối hợp

CB tổng chống cháy nên dùng ngưỡng rò không quá 300mA theo IEC 60364-4-42.[9] CB nhánh chống giật cho người dùng ngưỡng 30mA theo IEC 60364-4-41.[8] Phối hợp hai tầng giúp cắt đúng nhánh bị sự cố và giữ điện cho phần còn lại.[5]

Vị trí trong nhà nên có chống giật

CPSC liệt kê phòng tắm, nhà bếp và khu vực ngoài trời là những vị trí quy chuẩn yêu cầu bảo vệ chống giật.[3] IEC 60364-4-41 yêu cầu bảo vệ bổ sung 30mA cho mọi ổ cắm dùng chung tới 32A và thiết bị di động ngoài trời.[8] Đèn chiếu sáng trong nhà ở cũng thuộc nhóm mạch cần bảo vệ bổ sung này.[8] Khu vực ẩm ướt luôn được ưu tiên vì dòng rò qua người dẫn xuống đất dễ xảy ra nhất.[3]

RCD cắm rời khi chưa lắp cố định

Nhà chưa có RCD trong tủ điện vẫn có cách bảo vệ tạm thời bằng RCD cắm rời.[4] Electrical Safety First khuyến nghị dùng RCD cắm rời cho toàn bộ ổ cắm khi RCD cố định không có hoặc không hoạt động.[4] Đây là giải pháp chuyển tiếp, về lâu dài anh chị vẫn nên lắp RCCB hoặc RCBO trong tủ điện.[4][5]

CB chống giật 1 pha, 3 pha và CB tổng

5. Cấu tạo CB chống giật và thanh lưỡng kim là gì Cấu tạo

CB chống giật gồm bộ dò so lệch dòng, cơ cấu cắt và các tiếp điểm đóng ngắt.[5][6] Bản RCBO có thêm phần bảo vệ quá dòng dùng thanh lưỡng kim và nam châm điện như một CB thường.[2][6] Thanh lưỡng kim là chi tiết cắt quá tải, còn nam châm điện cắt ngắn mạch.[6] Nút Test trên mặt máy tạo dòng lệch giả để anh chị kiểm tra cơ cấu cắt.[4][3]

Bộ dò so lệch dòng rò

Bộ dò theo dõi đồng thời dòng đi qua dây pha và dòng về qua dây trung tính.[5] Khi hai dòng cân bằng, thiết bị giữ mạch đóng bình thường.[5] Dòng lệch xuất hiện nghĩa là có rò điện và cơ cấu cắt được kích hoạt.[5][3]

Thanh lưỡng kim cắt quá tải

Thanh lưỡng kim là chi tiết ghép từ hai lá kim loại giãn nở khác nhau khi nóng.[6] Dòng quá tải kéo dài làm thanh nóng lên, cong dần và đẩy cơ cấu nhả tiếp điểm.[6] Đây là cơ chế bảo vệ nhiệt tiêu chuẩn trong các CB hạ thế.[6]

Nam châm điện cắt ngắn mạch

Ngắn mạch tạo dòng lớn gấp nhiều lần dòng đầy tải bình thường.[6] Nam châm điện trong CB hút cơ cấu cắt gần như tức thời khi dòng tăng vọt.[6] Nhờ đó dây dẫn và thiết bị phía sau không kịp hư hỏng nặng.[6]

Cấu tạo CB chống giật và thanh lưỡng kim

6. Nguyên lý hoạt động của CB chống giật và RCBO Nguyên lý

CB chống giật hoạt động theo nguyên lý so lệch dòng, liên tục so sánh dòng đi và dòng về trên các dây dẫn.[5] Mạch không rò thì hai dòng bằng nhau và thiết bị giữ nguyên trạng thái đóng.[5] Khi có người chạm điện hoặc dây rò ra vỏ, một phần dòng thoát xuống đất làm hai dòng lệch nhau và thiết bị cắt mạch.[3][5] Với mạch cuối tới 32A, thời gian cắt chỉ khoảng 25 tới 40 phần nghìn giây khi dòng rò vượt 30mA.[5] Tốc độ này đủ ngăn tổn thương do điện giật cho người khỏe mạnh bình thường.[8]

So sánh dòng đi và dòng về

Dòng điện cấp cho tải đi qua dây pha và quay về qua dây trung tính.[5] Bộ dò đặt cả hai dây trong cùng một vòng đo để so sánh liên tục.[5] Chỉ cần một phần dòng rò ra ngoài vòng đo, thiết bị nhận ra ngay độ lệch.[5]

Ngưỡng 30mA bảo vệ người

IEC 60364-4-41 yêu cầu bảo vệ bổ sung bằng RCD ngưỡng không quá 30mA cho ổ cắm tới 32A, thiết bị di động ngoài trời và đèn trong nhà ở.[8] Mức này được chọn để cắt điện đủ nhanh trước khi dòng qua người gây nguy hiểm tính mạng.[8] GFCI tại Bắc Mỹ còn đặt ngưỡng thấp hơn, khoảng 0,006A.[3]

RCBO cắt cả ba loại sự cố

RCBO xử lý dòng rò bằng bộ dò so lệch như RCCB.[2][5] Quá tải và ngắn mạch được xử lý bằng thanh lưỡng kim và nam châm điện tích hợp.[2][6] Một thiết bị vì vậy cắt được cả ba loại sự cố thường gặp trong nhà.[2]

Nguyên lý hoạt động của CB chống giật

7. Chức năng của CB gồm chống giật, chống quá tải và ngắn mạch Chức năng

Chức năng của CB, hay tác dụng của CB, là đóng cắt và bảo vệ mạch điện khỏi quá tải cùng ngắn mạch.[6] CB chống giật bổ sung chức năng cắt dòng rò để bảo vệ người khỏi điện giật.[5][8] Ngưỡng rò không quá 300mA còn giúp chống cháy do dòng rò đốt nóng lớp cách điện hư hỏng.[9] Nhờ ba lớp bảo vệ này, tủ điện hiện đại thay thế hoàn toàn cầu chì kiểu cũ.[6]

Chống điện giật cho người

Thiết bị cắt mạch khi dòng rò qua người vượt ngưỡng cho phép.[5][8] Yêu cầu bảo vệ bổ sung 30mA áp dụng cho ổ cắm tới 32A theo IEC 60364-4-41.[8] CPSC mô tả thiết bị cắt nhanh hơn một cái chớp mắt để ngăn liều điện chết người.[3]

Chống quá tải và ngắn mạch

CB bảo vệ dây dẫn khỏi quá nhiệt khi thiết bị chạy vượt định mức kéo dài.[6] Ngắn mạch bị cắt gần như tức thời nhờ nam châm điện nên nhiều anh chị gọi đây là CB chống chập điện.[6] Với RCBO, cả hai chức năng chống chập và chống quá tải nằm sẵn trong cùng vỏ máy chống giật.[2]

Chống cháy do rò điện

Dòng rò lớn qua lớp cách điện hư hỏng sinh nhiệt đủ gây cháy.[9] IEC 60364-4-42 yêu cầu RCD ngưỡng không quá 300mA tại các khu vực rủi ro cháy như phòng ngủ tập thể, bảo tàng và trại chăn nuôi.[9] Lắp đúng ngưỡng giúp cắt dòng rò trước khi muội than bắt lửa.[9]

Chức năng của CB chống giật

8. Thông số CB chống giật gồm nút Test monthly, dòng định mức và dòng rò Thông số

Nhãn CB chống giật ghi dòng danh định In, ngưỡng dòng rò danh định và điện áp làm việc.[1][2] Chuẩn IEC 61008-1 và IEC 61009-1 bao trùm dải điện áp tới 440V và dòng danh định tới 125A.[1][2] Ngưỡng rò 30mA dùng chống giật cho người, ngưỡng tới 300mA dùng chống cháy ở tầng tổng.[8][9] Nút Test in chữ Test monthly nhắc anh chị bấm thử mỗi tháng một lần.[3]

Dòng danh định và ngưỡng dòng rò

Dòng danh định In là mức dòng thiết bị chịu được khi vận hành bình thường, tối đa 125A theo chuẩn RCCB và RCBO.[1][2] Ngưỡng dòng rò danh định là mức lệch dòng làm thiết bị cắt mạch.[1] Mức 30mA cho bảo vệ người và tới 300mA cho chống cháy là hai lựa chọn phổ biến.[8][9]

Nút Test monthly là gì

Test monthly nghĩa là bấm nút thử mỗi tháng một lần theo khuyến nghị của CPSC.[3] Bấm nút tạo dòng lệch giả, thiết bị đạt yêu cầu sẽ cắt điện khu vực nó bảo vệ.[4] CPSC còn khuyến nghị thử sau khi lắp đặt và sau mỗi lần mất điện.[3]

Khả năng cắt ngắn mạch

Khả năng cắt ngắn mạch cho biết dòng sự cố lớn nhất thiết bị cắt được an toàn.[2] Chuẩn IEC 61009-1 quy định mức tới 25kA cho nhóm RCBO.[2] Anh chị chọn mức phù hợp với dòng ngắn mạch dự kiến tại vị trí lắp.[2][6]

Thông số CB chống giật và nút Test monthly

9. Lưu ý lắp đặt CB chống giật an toàn cho gia đình Lắp đặt

Lưu ý lắp đặt quan trọng nhất là chọn đúng ngưỡng dòng rò theo vị trí, tầng nhánh dùng 30mA chống giật còn tầng tổng dùng tới 300mA chống cháy.[8][9] RCCB không có bảo vệ quá dòng nên luôn phải lắp CB quá dòng phía trước.[1][5] CPSC hướng dẫn dạng CB và dạng ổ cắm có thể do thợ điện đủ chuyên môn lắp đặt, dạng ổ cắm cũng cho phép người dùng am hiểu đấu nối đúng kỹ thuật tự lắp.[3] Lắp xong phải bấm nút Test kiểm tra ngay và duy trì bấm thử mỗi tháng.[3][4]

Chọn ngưỡng dòng rò theo vị trí lắp

Tầng nhánh bảo vệ người dùng ngưỡng không quá 30mA theo IEC 60364-4-41.[8] Tầng tổng chống cháy dùng ngưỡng không quá 300mA theo IEC 60364-4-42.[9] Lắp ngược hai tầng sẽ gây cắt oan toàn nhà hoặc mất tác dụng bảo vệ người.[8][9]

Vị trí bắt buộc theo quy chuẩn NEC

Quy chuẩn NEC yêu cầu chống giật cho ổ cắm ngoài trời từ 1973, phòng tắm từ 1975, ga ra từ 1978 và nhà bếp từ 1987.[3] Danh sách còn mở rộng tới tầng hầm, bồn rửa và khu giặt.[3] IEC 60364-4-41 quy định tương tự cho mọi ổ cắm dùng chung tới 32A.[8]

RCCB luôn cần CB quá dòng đi kèm

RCCB không tự bảo vệ được quá tải và ngắn mạch.[1][5] Khi lắp, anh chị đặt CB quá dòng phía trước RCCB trên cùng nhánh.[5] Dùng RCBO thì bỏ được bước này vì hai chức năng nằm chung một thiết bị.[2]

Ai được lắp CB chống giật

CPSC hướng dẫn dạng CB trong tủ điện và dạng ổ cắm có thể do thợ điện đủ chuyên môn lắp.[3] Dạng ổ cắm cho phép người dùng có kiến thức đấu nối đúng kỹ thuật tự lắp.[3] Dạng cắm rời chỉ cần cắm vào ổ như thiết bị điện thông thường.[3]

Kiểm tra sau khi lắp đặt

Bấm nút Test ngay sau khi lắp để xác nhận cơ cấu cắt hoạt động.[3] CPSC khuyến nghị thử lại mỗi tháng một lần và sau mỗi lần mất điện.[3] Thiết bị không cắt khi bấm thử thì phải thay thế trước khi tiếp tục sử dụng.[4]

Lưu ý riêng cho hệ điện mặt trời

Đoạn mạch AC giữa biến tần và lưới phải có RCD lắp ngoài vì bộ giám sát trong biến tần không phủ tới.[7] Biến tần không cách ly bắt buộc dùng RCD loại B.[7] Anh chị xác nhận với nhà sản xuất biến tần trước khi chọn loại A hay loại B.[7]

Lưu ý lắp đặt CB chống giật

10. CB chống giật trong hệ điện mặt trời gia đình Điện mặt trời

Biến tần điện mặt trời có bộ giám sát dòng rò bên trong, cắt khi dòng rò liên tục chạm 300mA hoặc khi dòng rò tăng đột ngột 30mA trong 0,3 giây.[7] Bộ giám sát này không bảo vệ được đoạn dây AC nằm giữa biến tần và lưới nên hệ vẫn cần CB chống giật lắp ngoài.[7] Với biến tần không cách ly giữa phía DC và AC, RCD lắp ngoài phải là loại B.[7] Anh chị hỏi nhà sản xuất biến tần về khả năng chặn dòng rò một chiều để chọn đúng loại A hay loại B.[7]

Bộ giám sát dòng rò trong biến tần

Biến tần cắt khi dòng rò liên tục chạm 300mA theo yêu cầu tiêu chuẩn.[7] Dòng rò tăng đột ngột bị cắt theo ba nấc 30mA trong 0,3 giây, 60mA trong 0,15 giây và 150mA trong 0,04 giây.[7] Cơ chế này bảo vệ phía DC và bên trong biến tần.[7]

Vì sao vẫn cần CB chống giật ngoài

Bộ giám sát bên trong không phủ được đoạn mạch AC từ biến tần ra tủ điện và lưới.[7] Sự cố rò trên đoạn này chỉ được cắt bởi RCD lắp ngoài.[7] Vì vậy tủ AC của hệ điện mặt trời luôn cần CB chống giật riêng.[7]

Chọn RCD loại A hay loại B

Hệ dùng biến tần không cách ly bắt buộc dùng RCD loại B theo hướng dẫn của Schneider Electric.[7] Loại B chịu được và hoạt động đúng khi dòng rò có thành phần một chiều vượt 6mA.[7] Biến tần có mạch chặn dòng rò một chiều thì được phép dùng loại A.[7]

CB chống giật cho hệ điện mặt trời

11. Câu hỏi thường gặp về CB chống giật và CB là gì Hỏi đáp

Phần này gom các câu hỏi anh chị hay gặp về CB chống giật, từ định nghĩa CB là gì tới cách chọn RCCB và RCBO.[1][2] Nội dung bám theo tiêu chuẩn IEC, tài liệu CPSC và hướng dẫn của các hãng thiết bị đóng cắt quốc tế.[3][5][6] Các câu trả lời còn giải thích nút Test monthly, thanh lưỡng kim và cách chọn RCD cho hệ điện mặt trời.[3][6][7]
Q1CB là gì?
CB là viết tắt của circuit breaker, thiết bị đóng cắt tự động bảo vệ mạch điện khỏi quá tải và ngắn mạch.[6] Trong tủ điện, CB thay thế cầu chì vì cắt xong chỉ cần gạt lại cần để cấp điện.[6]
Q2CB chống giật là gì?
CB chống giật là CB có bộ dò dòng rò, tự cắt điện khi dòng rò vượt ngưỡng để bảo vệ người.[5][1] Ngưỡng 30mA là mức bảo vệ bổ sung theo IEC 60364-4-41 cho mạch ổ cắm tới 32A.[8]
Q3CB chống giật còn có tên gọi nào khác?
Thị trường gọi thiết bị này là aptomat chống giật, át chống giật, cầu dao chống giật, công tắc chống giật, cục chống giật hay sibi chống giật.[1] Tài liệu quốc tế dùng tên RCD, Bắc Mỹ dùng tên GFCI và một số hãng in nhãn ELCB.[1][3]
Q4RCBO là gì và khác gì RCCB?
RCBO là CB chống giật tích hợp bảo vệ quá dòng theo IEC 61009-1, cắt được cả dòng rò, quá tải và ngắn mạch.[2][5] RCCB theo IEC 61008-1 chỉ cắt dòng rò nên phải lắp kèm CB quá dòng phía trước.[1][5]
Q5Nút Test monthly trên CB chống giật là gì?
Test monthly là lời nhắc bấm nút thử mỗi tháng một lần in trên thiết bị, đúng khuyến nghị của CPSC.[3] Bấm nút tạo dòng lệch giả, thiết bị còn tốt sẽ cắt điện khu vực nó bảo vệ.[4]
Q6Thanh lưỡng kim trong CB là gì?
Thanh lưỡng kim là chi tiết ghép hai lá kim loại giãn nở nhiệt khác nhau.[6] Quá tải kéo dài làm thanh nóng lên và cong, đẩy cơ cấu nhả tiếp điểm để cắt mạch.[6]
Q7Nguyên lý hoạt động của CB chống giật tóm tắt thế nào?
Thiết bị so sánh liên tục dòng đi qua dây pha và dòng về qua dây trung tính.[5] Dòng rò làm hai dòng lệch nhau và thiết bị cắt mạch đủ nhanh để tránh nguy hiểm cho người.[5][8]
Q8CB chống giật 1 pha và 3 pha khác nhau chỗ nào?
Bản 1 pha có hai cực cho lưới 220V nhà ở, bản 3 pha có nhiều cực hơn cho lưới 380V.[1] Cả hai đều nằm trong phạm vi điện áp tới 440V của IEC 61008-1 và IEC 61009-1.[1][2]
Q9CB tổng có cần chống giật không?
Tầng tổng nên có bảo vệ dòng rò ngưỡng không quá 300mA để chống cháy do rò điện theo IEC 60364-4-42.[9] Chống giật cho người vẫn do tầng nhánh 30mA đảm nhận theo IEC 60364-4-41.[8]
Q10CB chống giật gia đình nên chọn ngưỡng bao nhiêu?
Mạch ổ cắm tới 32A trong nhà dùng ngưỡng rò không quá 30mA theo IEC 60364-4-41.[8] Mức 30mA cũng là chuẩn dân dụng phổ biến cho bảo vệ người theo hướng dẫn RCBO của RS.[5]
Q11Vì sao CB nhảy liên tục?
CB nhảy khi mạch quá tải, ngắn mạch hoặc có dòng rò vượt ngưỡng.[6][5] Anh chị ngắt bớt tải, kiểm tra thiết bị nghi rò rồi mới đóng lại, nhảy tiếp thì cần thợ điện kiểm tra toàn mạch.[6]
Q12Rated current In trên CB chống giật là gì?
Rated current In là dòng danh định thiết bị chịu được khi vận hành bình thường.[1] Chuẩn RCCB và RCBO hiện hành áp dụng cho dòng danh định tới 125A.[1][2]
Q13CB chống giật có chống quá tải và ngắn mạch không?
Bản RCBO có, vì tích hợp thanh lưỡng kim và nam châm điện như CB thường.[2][6] Bản RCCB không có nên phải lắp nối tiếp CB quá dòng phía trước.[1][5]
Q14MCB và MCCB có chống giật không?
CB quá dòng thuần túy chỉ bảo vệ quá tải và ngắn mạch, không dò được dòng rò.[6] Muốn chống giật, anh chị dùng RCBO hoặc ghép RCCB với CB quá dòng.[5][2]
Q15CB chống giật có chống cháy không?
Có, khi chọn đúng ngưỡng, vì dòng rò lớn qua cách điện hư hỏng sinh nhiệt đủ gây cháy.[9] IEC 60364-4-42 yêu cầu RCD ngưỡng không quá 300mA tại các khu vực rủi ro cháy.[9]
Q16CB chống giật cho biến tần điện mặt trời chọn loại nào?
Biến tần không cách ly bắt buộc dùng RCD loại B chịu được thành phần dòng rò một chiều trên 6mA.[7] Biến tần có mạch chặn dòng rò một chiều thì dùng được loại A, anh chị xác nhận với nhà sản xuất trước khi chọn.[7]
Q17Ổ cắm chống giật là gì?
Ổ cắm chống giật là dạng thiết bị chống dòng rò gắn ngay tại vị trí ổ cắm, một trong ba dạng được CPSC liệt kê.[3] Loại này bảo vệ thiết bị cắm trực tiếp vào nó, phù hợp cải tạo từng điểm mà không đụng tới tủ điện.[3]
Q18Bấm nút Test mà CB chống giật không nhảy thì sao?
Bấm nút Test mà thiết bị không cắt điện nghĩa là cơ cấu bảo vệ không còn hoạt động và cần được thay thế.[4] Trong lúc chờ xử lý, anh chị dùng RCD cắm rời cho các ổ cắm theo khuyến nghị của Electrical Safety First.[4]

12. Việt Nam Solar phân phối CB chống giật và danh sách cửa hàng Nhà phân phối

Việt Nam Solar là nhà phân phối chính hãng hơn 20 thương hiệu điện mặt trời và thiết bị đóng cắt hàng đầu thế giới. Công ty hoạt động từ năm 2018, giữ vai trò tổng thầu EPC và đơn vị ESCO cho nhiều dự án. Đội ngũ kỹ thuật tư vấn chọn đúng loại CB chống giật, ngưỡng dòng rò và khả năng cắt phù hợp với tủ điện và hệ điện mặt trời của anh chị. Anh chị được hỗ trợ khảo sát tận nơi, thiết kế và lắp đặt trọn gói đạt chuẩn an toàn điện. Hệ thống cửa hàng trải ba miền giúp anh chị xem sản phẩm thật và nhận báo giá nhanh.

Trụ sở chính tại TP.HCM

Văn phòng 188 ĐHT41, P. Đông Hưng Thuận, Q.12, TP.HCM. Kho hàng 2939 QL1A, P. Tân Thới Nhất, TP.HCM.

Hotline 088.60.60.660

GọiChỉ đường

Chi nhánh miền Tây Cần Thơ

Showroom 41D Mậu Thân, P. Cái Khế, TP. Cần Thơ. Tổng kho Trạng Thọ A, P. Trung Nhứt, TP. Cần Thơ.

Hotline 094.42.44.424

GọiChỉ đường

Kho và showroom tại Khánh Hòa

Kho và showroom Thôn Đông Dinh, Xã Diên Khánh, Khánh Hòa.

Hotline 081.60.60.660

GọiChỉ đường
Hotline 088.60.60.660 · Email [email protected] · Danh sách cửa hàng Việt Nam Solar
Việt Nam Solar và danh sách cửa hàng CB chống giật

VNS

Biên soạn & Kiểm duyệtĐội ngũ kỹ sư Công ty TNHH Việt Nam Solar

Bài viết này được biên soạn và kiểm duyệt bởi đội ngũ 50 kỹ sư Công ty TNHH Việt Nam Solar, đơn vị đã triển khai hàng chục nghìn dự án điện mặt trời khắp Việt Nam kể từ năm 2016, phân phối chính hãng hơn 20 thương hiệu inverter, tấm pin và pin lưu trữ lithium hàng đầu thế giới. Toàn bộ kỹ sư của công ty đều có chứng chỉ hành nghề về điện và xây dựng được cơ quan Nhà nước cấp.

Việt Nam Solar hoạt động với đầy đủ tư cách pháp nhân và năng lực hành nghề: Giấy phép hoạt động điện lực số 175/GP-SCT do Sở Công Thương cấp, Giấy phép năng lực hoạt động xây dựng HCM-00076550 được công bố trên Cổng thông tin điện tử Bộ Xây dựng, cùng nhãn hiệu độc quyền VN-4-0604703 được Cục Sở hữu trí tuệ Việt Nam cấp văn bằng bảo hộ. Hệ thống quản lý của công ty đạt đồng thời ba chứng nhận quốc tế ISO 9001:2015 (Quản lý chất lượng), ISO 14001:2018 (Quản lý môi trường) và ISO 45001:2018 (An toàn & Sức khỏe nghề nghiệp), xác minh trên IAF CertSearch. Mọi thông tin pháp lý và số liệu trong bài đều được đối chiếu với văn bản pháp luật hiện hành trước khi xuất bản.

MST: 0315209693
Hotline: 088.60.60.660
Website: vietnamsolar.vn
LinkedIn

Tài liệu tham khảo từ nguồn quốc tế

  1. 1International Electrotechnical Commission. (2024). IEC 61008-1:2024 Residual current operated circuit-breakers without integral overcurrent protection for household and similar uses (RCCBs) – Part 1: General rules.
  2. 2International Electrotechnical Commission. (2024). IEC 61009-1:2024 Residual current operated circuit-breakers with integral overcurrent protection for household and similar uses (RCBOs) – Part 1: General rules.
  3. 3U.S. Consumer Product Safety Commission. GFCI Fact Sheet (Publication 099).
  4. 4Electrical Safety First (UK). RCDs Explained.
  5. 5RS Components. A Guide to RCBOs (Residual Current Circuit Breakers with Overcurrent Protection).
  6. 6Eaton Corporation. Circuit Breakers Fundamentals.
  7. 7Schneider Electric. Guidance on Proper Residual Current Device Selection for Solar Inverters (White Paper 998-2095).
  8. 8Schneider Electric, Electrical Installation Guide. Additional protection: High-sensitivity RCDs (IEC 60364-4-41).
  9. 9Schneider Electric, Electrical Installation Guide. Protection against fire due to insulation failure (IEC 60364-4-42).
  10. 10Việt Nam Solar. Danh sách cửa hàng và hệ thống chi nhánh. Công ty TNHH Việt Nam Solar.




Việt Nam Solar News

Việt Nam Solar tự hào là một trong những nhà phân phối hàng đầu tại Việt Nam trong lĩnh vực năng lượng mặt trời. Hiện nay, chúng tôi là đối tác phân phối chính thức của hơn 20 thương hiệu hàng đầu thế giới, tiêu biểu như Huawei, BYD, Sigenergy, Panasonic, Risen, Solis, Pylontech cùng nhiều thương hiệu quốc tế uy tín khác. Được hơn 1.000 đối tác và 2.000 đơn vị lắp đặt trên toàn quốc tin tưởng lựa chọn, Việt Nam Solar không ngừng khẳng định vị thế trên thị trường bằng năng lực cung ứng mạnh mẽ, dịch vụ chuyên nghiệp và cam kết đồng hành lâu dài. Với đội ngũ hơn 50 kỹ sư giàu kinh nghiệm cùng hệ thống hơn 10 chi nhánh phủ khắp cả nước, Việt Nam Solar cam kết mang đến những giải pháp năng lượng sạch hiệu quả, an toàn và bền vững, đáp ứng tối ưu nhu cầu của khách hàng và đối tác trong hành trình hướng tới tương lai xanh. Cam kết của chúng tôi

“Chữ tín quý hơn vàng”. Việt Nam Solar vô cùng trân trọng sự tín nhiệm của Quý khách hàng. Chúng tôi đặt sự nghiệp của mình trong tay Quý vị bằng chất lượng, uy tín, tính chuyên nghiệp và giá cả cạnh tranh hàng đầu. Hãy tới và trải nghiệm!
CEO VIỆT NAM SOLAR